જાણો ઇન્સ્યોરન્સ અને રીઇન્સ્યોરન્સ વચ્ચેનો તફાવત

જીવન, આરોગ્ય, વાહન કે વ્યવસાયને આર્થિક સુરક્ષા આપવા આપણે ઇન્સ્યોરન્સ લઈએ છીએ. પરંતુ ક્યારેય વિચાર્યું છે કે ઇન્સ્યોરન્સ કંપની પાસે એકસાથે અનેક મોટા ક્લેમ આવે તો શું થાય? આવા જોખમને સંભાળવા કંપનીઓ પણ રક્ષણ મેળવે છે. તેને રીઇન્સ્યોરન્સ કહેવાય છે. સરળ ભાષામાં કહીએ તો, તે ઇન્સ્યોરન્સ કંપનીનો ઇન્સ્યોરન્સ છે.

ઇન્સ્યોરન્સ કેવી રીતે કામ કરે છે?

ઇન્સ્યોરન્સ ગ્રાહક અને ઇન્સ્યોરન્સ કંપની વચ્ચેનો કરાર છે. ગ્રાહક પ્રીમિયમ ચૂકવે છે અને તેના બદલામાં કંપની પોલિસીમાં આવરી લેવાયેલી ઘટના બને ત્યારે શરતો અનુસાર આર્થિક સહાય અથવા વળતર આપે છે. ઉદાહરણ તરીકે, હેલ્થ ઇન્સ્યોરન્સ સારવારના ખર્ચ સામે રક્ષણ આપે છે, જ્યારે મોટર ઇન્સ્યોરન્સ વાહનને લગતાં નિર્ધારિત જોખમો સામે ઉપયોગી બને છે. કેટલું રક્ષણ મળશે અને કઈ પરિસ્થિતિમાં ક્લેમ ચૂકવાશે, તેનો આધાર પોલિસીની શરતો પર રહે છે.

રીઇન્સ્યોરન્સમાં શું થાય છે?

રીઇન્સ્યોરન્સમાં ઇન્સ્યોરન્સ કંપની પ્રીમિયમ ચૂકવીને પોતે સ્વીકારેલા જોખમનો સંપૂર્ણ અથવા અમુક ભાગ રીઇન્સ્યોરન્સ કંપનીને સોંપે છે. બદલામાં રીઇન્સ્યોરન્સ કંપની કરાર અનુસાર સંબંધિત નુકસાનનો હિસ્સો ઉઠાવે છે. આ વ્યવહાર સામાન્ય રીતે કંપનીઓ વચ્ચે થાય છે.

પૂર, ભૂકંપ કે અન્ય મોટી દુર્ઘટનામાં અનેક પોલિસીઓ હેઠળ એકસાથે ક્લેમ આવી શકે છે. રીઇન્સ્યોરન્સ આવી પરિસ્થિતિમાં કંપની પર પડતું આર્થિક દબાણ ઘટાડવામાં, પરિણામોમાં મોટા ઉતાર-ચઢાવ સંભાળવામાં અને વધુ મોટા જોખમો સામે કવર આપવાની ક્ષમતા વધારવામાં મદદ કરે છે.

₹10 કરોડના ઉદાહરણથી સમજો

માનો કે એક ફેક્ટરીમાં આગ લાગ્યા પછી પોલિસીની શરતો અનુસાર ₹10 કરોડનો ક્લેમ મંજૂર થાય છે. સમજવા માટે ધારીએ કે રીઇન્સ્યોરન્સ કરાર હેઠળ આ ક્લેમનો 60% હિસ્સો રીઇન્સ્યોરન્સ કંપની ઉઠાવે છે. આ સ્થિતિમાં મૂળ ઇન્સ્યોરન્સ કંપનીનો હિસ્સો ₹4 કરોડ અને રીઇન્સ્યોરન્સ કંપનીનો હિસ્સો ₹6 કરોડ થાય. આ માત્ર કાલ્પનિક ઉદાહરણ છે; વાસ્તવિક વહેંચણી સંબંધિત કરાર પર આધારિત હોય છે.

ગ્રાહકે ક્લેમ કોની પાસે કરવો?

સામાન્ય રીતે ગ્રાહકે પોતાની પોલિસી આપનારી મૂળ ઇન્સ્યોરન્સ કંપની પાસે જ ક્લેમ કરવો પડે છે. કંપનીએ રીઇન્સ્યોરન્સ લીધો હોય તોપણ ગ્રાહક પ્રત્યેની તેની જવાબદારી દૂર થતી નથી. રીઇન્સ્યોરન્સ હેઠળ રકમની પતાવટ કંપનીઓ વચ્ચેના કરાર મુજબ થાય છે

આ પણ જુઓઃ

Watch onYouTube