SEBIની બેઠકમાં 13 મોટા નિર્ણય, રોકાણકારોથી લઈને REITs અને વિદેશી રોકાણ સુધી બદલાશે નિયમો

ભારતીય શેરબજાર અને રોકાણકારો માટે SEBIએ અનેક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધા છે. માર્કેટ નિયામક SEBIની બોર્ડ બેઠકમાં પોર્ટફોલિયો મેનેજમેન્ટ સર્વિસ, વિદેશી રોકાણકારો, રિયલ એસ્ટેટ અને ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ટ્રસ્ટ તેમજ ડેટ માર્કેટ સાથે જોડાયેલા કુલ 13 મોટા ફેરફારોને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. આ નિર્ણયોથી રોકાણ પ્રક્રિયા સરળ બનાવવા અને બજારની કામગીરી વધુ અસરકારક બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો છે.

PMS નિયમોમાં ફેરફારને મંજૂરી

SEBI બોર્ડે પોર્ટફોલિયો મેનેજમેન્ટ સર્વિસ (PMS) નિયમોની વ્યાપક સમીક્ષાને મંજૂરી આપી છે. હવે નવા PMS નિયમો, 2026 લાવવામાં આવશે. આ નવા નિયમોનો હેતુ PMS ક્ષેત્રના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવાનો, નિયમન પ્રક્રિયા સરળ બનાવવાની અને રોકાણકારો માટે વધુ સારી વ્યવસ્થા ઉભી કરવાનો છે. નવા નિયમો હેઠળ PMSને IPO અને ડેટ માર્કેટના પ્રાથમિક ઇશ્યૂમાં રોકાણ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે. આ ઉપરાંત ડિસ્ક્રેશનરી PMSમાં ગ્રાહકના મેનેજમેન્ટ હેઠળના કુલ રોકાણના 10 ટકા સુધી રોકાણ ગ્રેડના, નોન-કન્વર્ટિબલ અને અનલિસ્ટેડ ડેટમાં રોકાણ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.

વિદેશી રોકાણકારો માટે નવા માર્ગ ખુલશે

SEBIએ વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPI) માટે પણ મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. હવે FPIને એક્સચેન્જ પર ટ્રેડ થતા કોમોડિટી ડેરિવેટિવ્સમાં રોકાણ કરવાની મંજૂરી મળશે. આ ઉપરાંત નોન-એગ્રીકલ્ચર ઇન્ડેક્સ ડેરિવેટિવ્સ અને નોન-કેશ સેટલ્ડ કોમોડિટી ડેરિવેટિવ્સમાં પણ ભાગ લઈ શકશે. જોકે, ડિલિવરીની જવાબદારી પહેલાં FPIને પોતાની કોમોડિટી ડેરિવેટિવ્સ પોઝિશનમાંથી બહાર નીકળવું પડશે.

REITs અને InvITsમાં રોકાણ થશે સરળ

SEBIએ રિયલ એસ્ટેટ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ટ્રસ્ટ (REITs) અને ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ટ્રસ્ટ (InvITs) માટે પણ નિયમોમાં ફેરફાર કર્યા છે. હવે ડિપોઝિટરી રિસિપ્ટ્સ મારફતે REITs અને InvITsમાં રોકાણનો રસ્તો ખુલશે. આ નિર્ણયથી વિદેશી રોકાણકારો અને NRI માટે પણ રોકાણ પ્રક્રિયા સરળ બનશે. યુનિટ હોલ્ડરની મંજૂરી સંબંધિત નિયમોમાં પણ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. હવે 75 ટકા મંજૂરી કુલ યુનિટની સંખ્યાના બદલે કુલ પડેલા મતના આધારે ગણવામાં આવશે.

ડેટ માર્કેટ માટે નિયમોમાં રાહત

SEBIએ ડેટ સિક્યોરિટીઝ સંબંધિત નિયમોમાં પણ રાહત આપી છે. હવે બાકી રહેલી અનલિસ્ટેડ ડેટ સિક્યોરિટીઝનું ફરજિયાત લિસ્ટિંગ કરવાની જરૂર રહેશે નહીં. જે કંપનીઓ પ્રથમ વખત NCD લિસ્ટ કરશે, તેમને અગાઉની તમામ અનલિસ્ટેડ NCD લિસ્ટ કરવાની ફરજ રહેશે નહીં.

સેટલમેન્ટ નિયમોમાં સુધારો

SEBIએ 2018ના સેટલમેન્ટ નિયમોની જગ્યાએ નવા સેટલમેન્ટ નિયમો, 2026ને મંજૂરી આપી છે. નવા નિયમોમાં સેટલમેન્ટ રકમની ગણતરી માટે નવી પદ્ધતિ અપનાવવામાં આવશે. તેમાં મૂળ રકમ ઉપરાંત નિયમનકારી કાર્યવાહી અને ઉલ્લંઘનની ગંભીરતાને પણ ધ્યાનમાં લેવામાં આવશે. ખોટી રીતે થયેલી કમાણી સેટલમેન્ટ રકમથી અલગ રાખવામાં આવશે અને તેની ગણતરી શક્ય હશે તો અલગથી વસૂલ કરવામાં આવશે.

રિસર્ચ એનાલિસ્ટ અને જાહેરાતના નિયમોમાં ફેરફાર

SEBIએ રિસર્ચ એનાલિસ્ટ અને રિસર્ચ સંસ્થાઓ માટે કોલ રેકોર્ડિંગ સંબંધિત નિયમોમાં રાહત આપી છે. હવે સંસ્થાકીય રોકાણકારો માટે રિસર્ચ એનાલિસ્ટ અને રિસર્ચ સંસ્થાઓને કોલ રેકોર્ડિંગ કરવાની ફરજ રહેશે નહીં. આ ઉપરાંત સ્ટોક બ્રોકર, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ સહિતની નિયમન હેઠળની સંસ્થાઓ માટે એક સામાન્ય જાહેરાત નિયમાવલીને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. સેલિબ્રિટી જાહેરાત સિવાયની જાહેરાતો માટે અગાઉની મંજૂરીની જરૂર રહેશે નહીં. જોકે, જાહેરાત બાદ ત્રણ કામકાજના દિવસમાં માહિતી આપવી પડશે.

આ પણ વાંચો: PB Fintechના શેરમાં એક જ દિવસમાં 36%નો કડાકો, 20% સર્કિટનો નિયમ કેમ લાગુ ન પડ્યો? જાણો એવું કેમ થયું

વોલ્ટ મેનેજર અને AIF માટે નિર્ણય

SEBIએ વોલ્ટ મેનેજરના નિયમોમાં પણ ફેરફાર કર્યા છે. હવે ગોલ્ડ ETF અને બુલિયન ડેરિવેટિવ્સ માટે પણ વોલ્ટિંગ નિયમો લાગુ થશે. વોલ્ટ મેનેજર માટે જરૂરી નેટવર્થ મર્યાદા ₹50 કરોડથી વધારીને ₹75 કરોડ કરવામાં આવી છે. AIF માટે પણ રોકાણકાર સુરક્ષા સંબંધિત નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. હવે તમામ પ્રકારના AIF રોકાણકારોને ટ્રસ્ટ માળખા જેવી સુરક્ષા મળશે. ફંડ મેનેજર પોતાની વ્યક્તિગત જવાબદારી માટે AIFની સંપત્તિનો ઉપયોગ કરી શકશે નહીં.

માન્ય રોકાણકાર માળખામાં ફેરફાર

SEBIએ માન્ય રોકાણકાર માળખામાં પણ ફેરફારોને મંજૂરી આપી છે. હવે AIF, SIF અને PMS મેનેજર પોતે રોકાણકારોને માન્ય રોકાણકાર તરીકે પ્રમાણિત કરી શકશે. આ ઉપરાંત સિક્યોરિટીઝ માર્કેટમાં ₹5 કરોડનું રોકાણ પણ માન્ય રોકાણકાર બનવા માટેનો આધાર બની શકશે.

આ પણ જુઓ

Watch onYouTube