મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં Exit Load શું છે? જાણો સમય પહેલા પૈસા ઉપાડવાથી કેટલું નુકસાન થાય
₹1 લાખનું રોકાણ વધીને ₹1.20 લાખ થાય અને સંપૂર્ણ ઉપાડ પર 1% એક્ઝિટ લોડ લાગે, તો કર પહેલાં ₹1,18,800 મળે. SIPમાં દરેક હપ્તાના યુનિટ ક્યારે ફાળવાયા હતા તેના આધારે આ ચાર્જ નક્કી થાય છે.

mutual fund exit load: તમારા મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં ₹1 લાખના રોકાણ સામે ₹20,000નો નફો દેખાય છે. હવે તમે બધા યુનિટ વેચો અને યોજના મુજબ 1% એક્ઝિટ લોડ લાગતો હોય, તો કપાત કેટલી થાય? ગણતરી ઉપાડના દિવસે યુનિટના સંપૂર્ણ ₹1.20 લાખના મૂલ્ય પર થાય છે. એટલે ₹1,200 કપાય અને કર પહેલાં તમારો નફો ₹18,800 રહે.
એક્ઝિટ લોડ ક્યારે અને શા માટે લાગે છે?
મ્યુચ્યુઅલ ફંડ યોજનામાં નક્કી કરેલા સમયગાળાની અંદર રોકાણકાર યુનિટ પરત આપીને પૈસા ઉપાડે ત્યારે એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપની (AMC) જે ફી કાપે છે તેને એક્ઝિટ લોડ કહેવાય છે. ઉપાડ વખતે એક યુનિટનું જે મૂલ્ય લાગુ પડે છે તેને નેટ એસેટ વેલ્યુ (NAV) કહે છે. જેટલા યુનિટ પર ચાર્જ લાગતો હોય, તેમના મૂલ્ય પર યોજનાનો નિર્ધારિત દર લાગુ પડે છે. આ ફીનો હેતુ ટૂંકા ગાળામાં વારંવાર થતી ખરીદી અને વેચાણ ઘટાડવાનો છે. તેનાથી ફંડ મેનેજરને અચાનક મોટા ઉપાડની અસર સંભાળવામાં પણ મદદ મળે છે.
₹1 લાખના રોકાણ પર વળતર 20%થી 18.8% કેવી રીતે થાય?
ધારો કે ઇક્વિટી મ્યુચ્યુઅલ ફંડની શરત મુજબ 1 વર્ષની અંદર વેચેલા બધા યુનિટ પર 1% એક્ઝિટ લોડ લાગે છે. આ સમયગાળામાં રોકાણકાર સંપૂર્ણ રકમ ઉપાડે તો ગણતરી આ પ્રમાણે થાય.

આ ઉદાહરણમાં ઉપાડ પહેલાં દેખાતું વળતર 20% હતું. એક્ઝિટ લોડ કપાયા પછી તે 18.8% રહે છે. બંને આંકડા સમગ્ર રોકાણગાળાના છે અને તેમાં લાગુ કર કે અન્ય કપાત ગણ્યાં નથી.
શું દરેક મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં એકસરખી ફી હોય છે?
કેટલીક યોજનાઓમાં એક્ઝિટ લોડ શૂન્ય હોય છે. જ્યાં ફી લાગે છે ત્યાં દર અને સમયમર્યાદા બંને બદલાઈ શકે છે. કોઈ યોજનામાં 30 દિવસની અંદર ઉપાડ પર ચાર્જ હોય, તો બીજી યોજનામાં આ ગાળો 3 મહિના અથવા 1 વર્ષ હોઈ શકે છે. લિક્વિડ ફંડમાં શરૂઆતના થોડા દિવસો માટે દિવસ પ્રમાણે ઘટતો ચાર્જ હોઈ શકે છે, જ્યારે કેટલીક ઓવરનાઇટ યોજનાઓમાં એક્ઝિટ લોડ શૂન્ય હોય છે. યોજનાની નક્કી કરેલી મુદત પૂરી થયા પછી સંબંધિત યુનિટ પર એક્ઝિટ લોડ લાગતો નથી. જોકે તે દિવસે ઉપાડની રકમ તે સમયના NAV પ્રમાણે નક્કી થાય છે. એટલે રાહ જોવાથી ફી બચી શકે છે, પણ આજે દેખાતું રોકાણમૂલ્ય યથાવત્ રહે તેની ખાતરી હોતી નથી.
દર મહિને ₹5,000ની SIP હોય તો કયો હપ્તો ચાર્જમાં આવે?
ધારો કે તમે દર મહિને ₹5,000ની SIP કરો છો અને યોજનામાં 1 વર્ષનો એક્ઝિટ લોડ સમયગાળો છે. દરેક હપ્તાથી નવા યુનિટ ખરીદાય છે. તેથી દરેક હપ્તા માટે 1 વર્ષની ગણતરી તેના યુનિટ ફાળવાયાની તારીખથી શરૂ થાય છે. પહેલા હપ્તાના યુનિટને 1 વર્ષ પૂરું થઈ ગયું હોય ત્યારે તાજેતરના હપ્તાના યુનિટને થોડા જ મહિના થયા હોઈ શકે છે. એ દિવસે આખું રોકાણ ઉપાડો તો સમયમર્યાદા પૂરી કરેલા યુનિટ પર ફી બચશે. સમયમર્યાદામાં આવતા યુનિટ પર જ યોજનાની શરતો મુજબ ચાર્જ ગણાશે.
ઉપાડ પહેલાં શું તપાસવું?
રોકાણ કરતી વખતે અને ઉપાડની વિનંતી કરતાં પહેલાં AMCની વેબસાઇટ અથવા સ્કીમ ઇન્ફર્મેશન ડોક્યુમેન્ટ (SID) માં ‘Exit Load’નો ભાગ જુઓ. તેમાં તમારા યુનિટને લાગુ પડતો દર અને સમયમર્યાદા તપાસો. SIP હોય તો હપ્તાવાર યુનિટ ફાળવણીની તારીખ સાથે તેની સરખામણી કરો. ઉપાડનો નિર્ણય લેતી વખતે ફીની સાથે પૈસાની જરૂરિયાત પણ ગણતરીમાં લો. ટૂંકા ગાળાની બજારની વધઘટને કારણે ઉતાવળે ઉપાડ કરવાથી ચાર્જ લાગી શકે છે. બીજી તરફ, અચાનક પૈસાની જરૂર હોય અથવા યોજના હવે તમારા નાણાકીય લક્ષ્યને અનુકૂળ ન હોય, તો માત્ર ફી બચાવવા માટે ઉપાડ મુલતવી રાખવો યોગ્ય ન પણ હોય.
આ પણ વાંચોઃ Gratuity Calculation: ₹50,000 ના પગાર પર 5 વર્ષની નોકરી બાદ કેટલી ગ્રેચ્યુઇટી મળે? સમજો ગણિત
આ પણ જુઓ
Disclaimer - અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી માત્ર જાણકારી અને શૈક્ષણિક હેતુ માટે છે. તેને કોઈપણ શેર, સિક્યોરિટી અથવા નાણાકીય પ્રોડક્ટ ખરીદવા કે વેચવાની સલાહ અથવા ભલામણ તરીકે ન ગણવી. રોકાણ બજારના જોખમોને આધીન છે. કોઈપણ રોકાણ અથવા નાણાકીય નિર્ણય લેતા પહેલાં તમારી નાણાકીય સ્થિતિ, રોકાણના હેતુ અને જોખમ લેવાની ક્ષમતાનું મૂલ્યાંકન કરો અને અધિકૃત નાણાકીય સલાહકારની સલાહ લો.
Also Read

Gen Zએ બદલી બચતની રીત!, યુવાનોમાં કેમ વધી રહ્યો છે સોફ્ટ સેવિંગનો ક્રેઝ?

Gratuity Calculation: ₹50,000 ના પગાર પર 5 વર્ષની નોકરી બાદ કેટલી ગ્રેચ્યુઇટી મળે? સમજો ગણિત

Silver ETFમાં ભારે વેચવાલી! SBI, HDFC સહિત 19 ETF લાલ નિશાનમાં

ફુગાવો 6%ને પાર જતાં ડિસેમ્બરમાં RBI વધારશે રેપો રેટ? હોમ અને કાર લોનના હપ્તા પર નજર

તમારી હોમ લોન જલ્દી પૂરી કરવી છે? જાણી લો RBI ના આ નિયમ, બચશે હજારો રૂપિયા

આઠમું પગાર પંચ લાગુ થાય તે પહેલાં નિવૃત્ત થનાર કર્મચારીઓને એરિયર્સ મળશે? જાણો સરકારના નિયમો અને પેન્શનની સ્થિતિ

સુકન્યા સમૃદ્ધિ ખાતું પાકે તે પહેલાં દીકરીનાં લગ્ન થાય તો પૈસા ક્યારે અને કેવી રીતે મળશે?





